[2214]
神の父性が人間の父性の源泉ですエフェソ3・15参照。。両親が敬われる根拠はここにあります。未成年者であろうと大人であろうと、子供たちの父母への尊敬は箴言1・8、トビト4・3-4参照。相互を結ぶきずなから生まれる自然の愛情によって培われます。これこそ神のおきてによって命じられているものなのです出エジプト20・12参照。。
Paternitas divina humanae paternitatis est fons;Cf Eph 3,15. ipsa honorem fundat parentum. Filiorum, minorum vel adultorum, observantia erga eorum patrem et matremCf Prv 1,8; Tb 4,3-4. naturali alitur affectu qui oritur e vinculo quod eos coniungit. Illa praecepto postulatur divino.Cf Ex 20,12.
[2215]
両親への尊敬(孝行心)は両親に対する感謝の心から生じるものです。両親は愛と労働とによって織り成される生活をささげて子供をこの世に生み出し、その子供たちが身体的にも、知識や情愛の面においても成長できるように努めてくれたのです。「心を尽くして父を敬い、また、母の産みの苦しみを忘れてはならない。両親のおかげで今のお前があることを銘記せよ。お前は両親にどんな恩返しができるのか」(シラ7∙27-28)。
Parentum observantia (pietas filialis) in gratitudine constat erga eos qui, dono vitae, suo amore suoque labore, suos filios huic genuerunt mundo eisque effecerunt possibile ut aetate, sapientia crescerent et gratia. «In toto corde tuo honora patrem tuum et gemitus matris tuae ne obliviscaris. Memento quoniam, nisi per illos, natus non fuisses; et quid retribues illis, quomodo et illi tibi?» (Eccli 7,28-30).
[2216]
孝行心は、真の素直さと従順とによって表されます。「わが子よ、父の戒めを守れ。母の教えをおろそかにするな。……それはあなたの歩みを導き、あなたが横たわるとき見守り、目覚めればあなたに話しかける」(箴言6∙20-22)。「子は父の諭しによって知恵を得る。不遜な者は叱責に聞き従わない」(箴言13∙1)。
Filialis observantia vera docilitate veraque ostenditur oboedientia. «Conserva, fili mi, praecepta patris tui et ne reiicias legem matris tuae [...]. Cum ambulaveris, dirigent te, cum dormieris, custodient te et, cum vigilaveris, colloquentur tecum» (Prv 6,20-22). «Filius sapiens disciplina patris; qui autem illusor est, non audit, cum arguitur» (Prv 13,1).
[2217]
子供が両親の家で暮らしている間は、わが子の幸せや家族の幸せを思って両親が命じるすべてのことに従わなければなりません。「子供たち、どんなことについても両親に従いなさい。それは主に喜ばれることです」(コロサイ3∙20)エフェソ6・1参照。。子供たちはまた、自分たちの教師や両親が子供たちを委託したすべての人々の妥当な命令に従わなければなりません。ただし、ある命令に従うのは道徳的に悪であると子供が良心的に確信するような場合には、これに従ってはなりません。子供は大きくなっても両親を尊敬し続けるべきです。両親の望みに自ら進んで従い、進んで助言を求め、正当な諭しを受け入れるべきです。両親への従順の義務は子供が後見から解除されるときに終わりますが、尊敬の義務のほうはいつまでたってもなくなるものではありません。というのは、その根拠が、聖霊のたまものの一つである神への畏敬にあるからです。
Quamdiu filius in parentum habitat domicilio, omni parentum debet oboedire postulationi quae suum bonum vel illud familiae quaerit. «Filii, oboedite parentibus per omnia, hoc enim placitum est in Domino» (Col 3,20).Cf Eph 6,1. Filii etiam rationabilibus praescriptionibus suorum educatorum oboedire tenentur atque illorum omnium quibus parentes eos concrediderunt. Sed si filius est in conscientia persuasus, moraliter malum esse tali oboedire praecepto, ne illud sequatur.
Filii, cum crescunt, suos parentes observare pergent. Eorum praevenient optata, eorum consilia libenter postulabunt eorumque iustificatas accipient animadversiones. Oboedientia erga parentes filiorum desinit emancipatione, non tamen observantia quae semper manet debita. Re quidem vera, haec suam radicem in Dei invenit timore qui inter dona est Spiritus Sancti.
[2218]
第四のおきては、成人した子供たちに
両親に対する責任を思い起こさせてくれます。彼らは両親の老後や、病気・孤独・悲しみなどに際して、できる限りの物的・精神的援助の手を差し伸べなければなりません。イエスはこの感謝の義務について語っておられます
マルコ7・10-12参照。。
「主は、子に対する権威を父に授け、子が母の判断に従う義務を定めておられる。父を尊べば、お前の罪は償われ、同じく、母を敬えば、富を蓄える。父を尊べば、いつの日か、子供たちがお前を幸せにしてくれる。主は、必ず祈りを聞き入れてくださる。父を敬う者は、長寿に恵まれ、主に従う者は、母を安心させる」(シラ3∙2-6)。
「子よ、年老いた父親の面倒を見よ。生きている間、彼を悲しませてはならない。たとえ彼の物覚えが鈍くなっても、思いやりの気持ちを持て。自分が活力にあふれているからといって、彼を軽蔑してはならない。……父を見捨てる者は、神を冒瀆する者、同じく母を怒らせる者は、主にのろわれている者」(シラ3∙12-13,16)。
Quartum praeceptum filiis, cum adultae fiunt aetatis, revocat in memoriam, suas
erga parentes responsabilitates. Eis, annis senectutis vel perdurante tempore aegritudinis, solitudinis vel indigentiae, adiutorium materiale et morale praestare debent, quatenus ipsis est possibile. Iesus hoc gratitudinis commemorat officium.
Cf Mc 7,10-12. « Deus enim honoravit patrem in filiis et iudicium matris firmavit in filios. Qui honorat patrem, exorabit pro peccatis et continebit se ab illis et in oratione dierum exaudietur. Et, sicut qui thesaurizat, ita et qui honorificat matrem suam. Qui honorat patrem suum, iucundabitur in filiis et in die orationis suae exaudietur; qui honorat patrem suum, vita vivet longiore, et, qui oboedit Patri, refrigerabit matrem » (Eccli 3,3-7).
« Fili, suscipe senectam patris tui et non contristes eum in vita illius et si defecerit sensu, veniam da et ne spernas eum omnibus diebus vitae eius. [...] Quam malae famae est, qui derelinquit patrem; et maledictus a Deo, qui exasperat matrem » (Eccli 3,14-15.18).
[2219]
孝行心は家族生活全体の調和を生み出し、兄弟姉妹の関係にも影響を与えます。両親への尊敬は家庭環境を明るくします。「孫は老人の冠、父は子らの輝き」(箴言17∙6)。「いっさい高ぶることなく、柔和で、寛容の心を持ちなさい。愛をもって互いに……〔一致を保つように努めなさい〕」(エフェソ4∙2)。
Filialis observantia favet totius vitae familiaris harmoniae, ad relationes inter fratres et sorores etiam refertur. Observantia erga parentes totum familiae irradiat ambitum. «Corona senum filii filiorum, et gloria filiorum patres eorum» (Prv 17,6). «Cum omni humilitate et mansuetudine, cum longanimitate, [...] [supportate] invicem in caritate» (Eph 4,2).
[2220]
キリスト者は、自分たちを信仰のたまものや洗礼の恵み、そして教会生活に導いてくれた人々に特別な感謝の念を抱くべきです。これらの人々の中には両親、その他の家族、祖父母、司牧者、カテキスタや他の教師、あるいは友人などがいることでしょう。「わたしはあなたが抱いている純真な信仰を思い起こしています。その信仰は、まずあなたの祖母ロイスと母エウニケに宿りましたが、それがあなたにも宿っていると、わたしは確信しています」(二テモテ1∙5)。
Christiani specialem debent gratitudinem illis a quibus donum fidei, gratiam Baptismi et vitam in Ecclesia acceperunt. Potest de parentibus, de aliis familiae membris, de avis, de Pastoribus, de catechistis, de aliis magistris agi vel amicis. «Recordationem [...] [accipio] eius fidei, quae est in te non ficta, quae et habitavit primum in avia tua Loide et matre tua Eunice, certus sum quod et in te» (2 Tim 1,5).