[2465]
旧約聖書は、神はすべての真理の本源であると証言しています。神のことばは真理であり箴言8・7、サムエル下7・28参照。、その律法も真理です詩編119・142参照。。「あなたへの信仰は代々に続きます」(詩編119∙90)ルカ1・50参照。という信仰告白もなされています。神は「真実なかた」(ローマ3∙4)であられるので、神の民に属する者は真理のうちに生きるために召されているのです詩編119・30参照。。
Vetus Testamentum testatur: Deus est omnis veritatis fons. Eius Verbum est veritas.Cf Prv 8,7; 2 Sam 7,28. Eius Lex est veritas.Cf Ps 119,142. «In generationem et generationem veritas Tua» (Ps 119,90).Cf Lc 1,50. Quia Deus est «Verax» (Rom 3,4), membra populi Eius vocantur ut in veritate vivant.Cf Ps 119,30.
[2466]
神の真理は、イエス・キリストのうちに余すところなく表されました。恵みと真理とに満ちておられるヨハネ1・14参照。イエス・キリストは、「世の光」(ヨハネ8∙12)であり、真理ですヨハネ14・6参照。。キリストを信じる者は、だれも暗やみの中にとどまることはありませんヨハネ12・46参照。。イエスの弟子はそのことばにとどまり、自由にする真理を知るようになりヨハネ8・31-32参照。、その真理によって聖なる者とされますヨハネ17・17参照。。イエスに従うこと、それは、イエスの名によって御父から遣わされヨハネ14・26参照。、弟子たちを導いて「真理をことごとく悟らせる」(ヨハネ16∙13)真理の霊に生かされることヨハネ14・17参照。です。イエスは真理を無条件に愛することを弟子たちに教えるために、「あなたがたは、『しかり、しかり』、『否、否』といいなさい」(マタイ5∙37)と諭しておられます。
Veritas Dei in Iesu Christo est integre manifestata. Ipse, plenus gratiae et veritatis,Cf Io 1,14. est «lux mundi» (Io 8,12). Ipse est veritas.Cf Io 14,6. Omnis qui credit in Eum, in tenebris non manet.Cf Io 12,46. Iesu discipulus manet in sermone Eius, ut cognoscat veritatem quae liberatCf Io 8,31-32. et sanctificat.Cf Io 17,17. Iesum sequi est de Spiritu veritatis vivereCf Io 14,17. quem Pater mittit in nomine EiusCf Io 14,26. et qui deducit «in omnem veritatem» (Io 16,13). Iesus Suos discipulos docet amorem absolutum veritatis: «Sit autem sermo vester: "Est, est" "Non, non"» (Mt 5,37).
[2467]
人間は本来、真理に向かって歩むように造られています。真理を敬い、あかしする義務があります。「すべての人間は、人格を備え、……自分の尊厳さのゆえに、本性的な真理、なかでも、宗教的真理を探究する衝動に駆られ、また道徳的に義務を負わされています。そして、いったん真理をとらえた上は、これを認め、真理の要求に従って自分の全生活を規正する必要があります」第2バチカン公会議『信教の自由に関する宣言』,第2項 (Dignitatis humanae)。。
Homo naturaliter ad veritatem tendit. Illam honorare et testari tenetur. «Secundum dignitatem suam homines cuncti, quia personae sunt, [...] sua ipsorum natura impelluntur necnon morali tenentur obligatione ad veritatem quaerendam, illam imprimis quae religionem spectat. Tenentur quoque veritati cognitae adhaerere atque totam vitam suam iuxta exigentias veritatis ordinare».Concilium Vaticanum II, Decl. Dignitatis humanae, 2: AAS 58 (1966) 931.
[2468]
人間の行いやことばの正しさという意味での真理は、真実、誠実、あるいは正直ということばでいい表されています。真理あるいは真実とは、行動するときには真理を表し、語るときには真実を口にし、陰ひなたや、見せかけ、偽善などを行わない強さのことです。
Veritas, tamquam rectitudo in modo agendi et in sermone humano nomen habet veracitatis, sinceritatis vel aperti animi. Veritas seu veracitas virtus est quae in eo consistit ut quis se verum suis actibus ostendat et verum suis dicat verbis, duplicitatem, simulationem et hypocrisim vitando.
[2469]
「人間は相互信頼なしには、つまり、互いに真実を示し合わなければ、ともに生活することはできません」聖トマス・アクイナス『神学大全』 (Summa theologiae, 2-2, q. 109, a. 3, ad 1: Ed. Leon. 9, 418)。。真理に対する勇気を持っている人は、他の人のものであるはずのものを当然のこととしてその人に返します。真実とは、表すべきことと守るべき秘密との間の公正な中庸を堅持し、礼儀正しさと慎重さを伴うものです。正義という観点から、「一人ひとりの人間には、礼儀上他人に対して真実を示す義務があります」同(Ibid.,2-2, q. 109, a. 3, c:Ed. Leon. 9, 418)。。
«Non [...] possent homines ad invicem convivere nisi sibi invicem crederent, tamquam sibi invicem veritatem manifestantibus».Sanctus Thomas Aquinas, Summa theologiae, II-II, q. 109, a. 3, ad 1: Ed. Leon. 9, 418. Virtus veritatis alteri iuste reddit quod ei debetur. Veritas iustum medium tenet inter id quod exprimi debet, et secretum quod servandum est: honestatem implicat et discretionem. In iustitia, «ex honestate unus homo alteri debet veritatis manifestationem».Sanctus Thomas Aquinas, Summa theologiae, II-II, q. 109, a. 3, c: Ed. Leon. 9, 418.
[2470]
キリストの弟子は、「真理のうちに生きること」を受け入れます。すなわち、キリストに倣って飾り気のない生活を送り、キリストの真理にとどまります。「わたしたちが、神との交わりを持っているといいながら、やみの中を歩むなら、それはうそをついているのであり、真理を行ってはいません」(一ヨハネ1∙6)。
Christi discipulus «vivere in veritate» acceptat, id est, in simplicitate vitae conformis exemplo Domini et permanentis in Eius veritate. «Si dixerimus quoniam communionem habemus cum Eo et in tenebris ambulamus, mentimur et non facimus veritatem» (1 Io 1,6).