[2729]
祈りが難しいものだと感じるのは、ほとんどが散漫のためです。口禱の場合は、祈りのことばやその意味に注意を払うことができるし、(典礼のときの、あるいは個人的な)口禱や、黙想や念禱の場合は、祈りをささげているかたにより深く注意を集中することができます。散漫を無理に抑えようとすれば、かえってそのわなにはまってしまいます。気をとり直せばよいのです。何に心が奪われているかを知ると、本心が明らかになり、主のみ前でこれを謙虚に認めるならば、主の清めを願って心を完全に主にささげて、主に対する愛をますます目覚めさせるはずです。だれにお仕えするのかを決定すること、そこに戦いの場があります18。
Nostrae orationis difficultas habitualis est mentis evagatio. Respicere potest verba et eorum sensum, in oratione vocali; potest profundius respicere Eum quem oramus, in oratione vocali (liturgica vel personali), in meditatione et in oratione contemplativa. Procedere ad mentis evagationes persequendas in earum esset incidere insidias, cum in nostrum redire sufficiat cor: mentis evagatio nobis revelat id cui sumus astricti et haec adquisitio conscientiae humilis coram Deo nostrum amorem debet excitare potiorem erga Eum, Ei nostrum resolute offerentes cor ut illud Ipse purificet. Ibi ponitur dimicatio, electio Domini cui serviendum est.195
[2730]
所有と支配とに傾く自我に積極的に挑戦するためには、つねに目覚めていること、抑制心を保つことが必要です。イエスが目覚めているようにと強調されるのは、ご自分の到来をはじめ、最後の日ならびに一日一日、すなわち「今日」という、ご自分に対する目覚めの問題とつねに関連しています。花婿は真夜中に到着します。信仰のともしびは消してはなりません。「心よ、主はおまえにいわれる。『わたしの顔を尋ね求めよ』と」(詩編27∙8)。
Positive dimicatio contra nostrum possessivum et dominatorem animum est vigilantia, cordis sobrietas. Cum Iesus vigilantiae insistit, eadem ad Eum semper refertur, ad Eius Adventum, ad ultimum diem et ad singulos dies: ad «Hodie». Sponsus venit media nocte; lux, quae exstingui non debet, est illa fidei: «De Te dixit cor meum: "Exquirite faciem meam"» (Ps 27,8).
[2731]
とくに真剣に祈ることを望む人々にとっての別の難題は、心の潤いがなくなることです。放心状態での祈りの中で、思考や記憶や感情、霊的なものさえ、味気ないものに感じられるのです。それは、イエスとともに死の苦悩と墓の中にじっと踏みとどまる純粋な信仰のひとときです。一粒の麦は、「死ねば、多くの実を結ぶ」(ヨハネ12∙24)のです。この潤いのない状態が神のことばが石地に落ちて根がないことからくるものであれば、戦いは回心へとつながります19。
Alia difficultas, speciatim pro illis qui sincere volunt orare, est siccitas. Partem constituit orationis in qua cor est exspoliatum, sine sapore pro cogitationibus, recordationibus et affectibus, etiam spiritualibus. Tunc momentum est fidei purae, quae fideliter cum Iesu permanet in agonia et sepulcro. Granum frumenti, «si [...] mortuum fuerit, multum fructum affert» (Io 12,24). Si siccitas defectui debetur radicis, quia verbum super petram cecidit, dimicatio ad conversionem refertur.196