[638]
「わたしたち〔は〕、先祖に与えられた約束について、あなたがたに福音を告げ知らせています。つまり、神はイエスを復活させて、わたしたち子孫のためにその約束を果たしてくださったのです」(使徒言行録13∙32-33)。イエスの復活は、キリストを信じるわたしたちの信仰の頂点となる真理です。これこそ、最初のキリスト者共同体が中心的な真理だと信じて生きたもの、伝承が根本的なものとして伝えたもの、新約聖書の諸書が明らかにしたもの、イエスの十字架上の死と並んでキリストの過越の神秘の本質的要素としてのべ伝えられてきたものなのです。
「キリストは死者のうちから復活された。
その死により、死に打ちかち、
死者にいのちを与えられた」ビザンチン典礼「復活の主日のトロパリウム」 (Troparium in die Paschalis: Πεντηκοσταριον [Romae 1884] 6)。。
«Nos vobis evangelizamus eam, quae ad patres Promissio facta est, quoniam hanc Deus adimplevit filiis eorum, nobis resuscitans Iesum» (
Act 13,32-33). Resurrectio Iesu suprema est veritas nostrae fidei in Christum, tamquam veritas centralis credita et in vitam ducta a prima communitate christiana, transmissa a Traditione tamquam fundamentalis, stabilita a Novi Testamenti documentis, praedicata tamquam, simul cum cruce, essentialis pars mysterii Paschalis:
« Christus resurrexit ex mortuis.
Per Mortem Suam vicit mortem,
mortuis Ipse vitam dedit ».Liturgia Byzantina, Troparium in die Paschatis: Pentêkostárion (Romae 1884) p. 6.
[639]
キリストの復活の神秘は実際の出来事で、新約聖書に記されているように、歴史的に確認された示現を伴いました。すでに聖パウロが 56 年頃、コリントの信徒に書いています。「わたしがあなたがたに伝えたのは、わたしも受けたものです。すなわち、キリストが、聖書に書いてあるとおりわたしたちの罪のために死んだこと、葬られたこと、また、聖書に書いてあるとおり三日目に復活したこと、ケファに現れ、その後十二人に現れたことです」(一コリント15∙3-4)。パウロはここで、自らがダマスコへの途上で回心した後に知ったこと、つまり復活に関する生きた伝承のことを話しています使徒言行録9・3-18参照。。
Mysterium resurrectionis Christi eventus est realis qui manifestationes historice compertas habuit sicut Novum Testamentum testatur. Iam sanctus Paulus potuit ad Corinthios circa annum 56 scribere: «Tradidi enim vobis in primis, quod et accepi, quoniam Christus mortuus est pro peccatis nostris secundum Scripturas et quia sepultus est et quia suscitatus est tertia die secundum Scripturas et quia visus est Cephae et post haec Duodecim» (1 Cor 15,3-4). Apostolus hic loquitur de Resurrectionis traditione viventi quam post conversionem ad portas Damasci didicerat suam.Cf Act 9,3-18.
[640]
「なぜ、生きておられるかたを死者の中に探すのか。あのかたは、ここにはおられない。復活なさったのだ」(ルカ24∙5-6)。主の復活の一連の出来事の中で最初に出合うのは空の墓です。これは、それ自体直接の証拠ではありません。キリストのからだが墓になかったことについて、復活とは異なる解釈もなされえたであろうにもかかわらずヨハネ20・13、マタイ28・11-15参照。、空の墓は当時のすべての弟子にとって本質的なしるしでした。弟子たちがこれを発見したことは、イエスの復活を認めるに至る第一歩でした。まず、聖なる婦人たちがルカ24・3,22-23参照。、ついで、ペトロがルカ24・12参照。そうでした。「イエスが愛しておられた」(ヨハネ20∙2)弟子は自分で墓に入り、「亜麻布が置いてあるのを」(ヨハネ20∙6)見て、信じたヨハネ20・8参照。と伝えています。つまり、この弟子は空の墓のありさまヨハネ20・5-7参照。を見て、イエスのからだがないのは人間の仕業ではないこと、またイエスはラザロの場合のようにヨハネ11・44参照。、この世の生活に戻ったにすぎないのではないことを確認したのです。
«Quid quaeritis Viventem cum mortuis? Non est hic, sed resurrexit» (Lc 24,5-6). Intra Paschatis eventus, primum elementum quod invenitur, est sepulcrum vacuum. Id in se argumentum directum non est. Absentia corporis Christi in sepulcro aliter posset explicari.Cf Io 20,13; Mt 28,11-15. Hoc non obstante, sepulcrum vacuum pro omnibus constituit signum essentiale. Inventio eius a discipulis primus fuit gressus ad factum ipsum Resurrectionis agnoscendum. Talis est imprimis sanctarum mulierum casus,Cf Lc 24,3.22-23. deinde Petri.Cf Lc 24,12. Discipulus «quem amabat Iesus» (Io 20,2) affirmat se, sepulcrum ingredientem et detegentem «linteamina posita» (Io 20,6), vidisse et credidisse.Cf Io 20,8. Hoc supponit ipsum comperuisse in sepulcri vacui statuCf Io 20,5-7. absentiam corporis Iesu opus humanum esse nequivisse et Iesum simpliciter ad vitam non rediisse terrestrem sicut casus fuerat Lazari.Cf Io 11,44.
[641]
マグダラのマリアと聖なる婦人たちは、安息日になるので金曜日の夕方に急いで葬られたヨハネ19・31,42参照。イエスの遺体に香油を塗ろうとして墓に参りマルコ16・1、ルカ24・1参照。、復活者に最初に出会った人たちですマタイ28・9-10,ヨハネ20・11-18参照。。こうして、婦人たちは使徒たちにキリストの復活を伝える最初の使者となりましたルカ24・9-10参照。。その後、イエスはまずペトロに、ついで十二人の使徒たちに姿を現されました1コリント15・5参照。。兄弟たちの信仰を強めるように命じられていたペトロはルカ22・31-32参照。、復活したかたに他の弟子たちよりも先に会います。そして一同は、ペトロの証言に基づいて、「本当に主は復活して、シモンに現れた」(ルカ24∙34)と叫ぶのです。
Maria Magdalena et sanctae mulieres quae veniebant ut perficerent corporis Iesu unctionem,Cf Mc 16,1; Lc 24,1. festinanter sepulti propter adventum Sabbati vespere magnae Feriae sextae,Cf Io 19,31.42. primae fuerunt quae Resuscitato occurrerunt.Cf Mt 28,9-10; Io 20,11-18. Sic mulieres Christi resurrectionis fuerunt primae nuntiae pro ipsis Apostolis.Cf Lc 24,9-10. His Iesus deinde apparet, prius Petro, postea Duodecim.Cf 1 Cor 15,5. Petrus ergo, vocatus ad fidem suorum confirmandam fratrum,Cf Lc 22,31-32. videt Resuscitatum ante eos et super eius testimonium clamat communitas: «Surrexit Dominus vere et apparuit Simoni» (Lc 24,34).
[642]
イエスの復活後の日々に起こった一つ一つの出来事は、使徒たち、とくにペトロを、復活の朝に始まった新しい時代の建設作業に参加させていくことになります。使徒たちは復活されたイエスの証人として、教会の礎石であり続けます。最初の信者共同体の信仰は、彼らに知られていた人々、その大方はまだ暮らしをともにしていた人々の証言に基づいていました。「キリストの復活の証人」使徒言行録1・22参照。は、まずペトロと他の使徒たちですが、彼らに限られていたのではありません。パウロは、ヤコブとすべての使徒たち以外にも、イエスが同時に五百人以上に現れた、と明確に述べています1コリント15・4-8参照。。
Quidquid his diebus evenit Paschalibus, unumquemque Apostolorum — et peculiariter Petrum — in construenda nova aetate obligat quae mane incepit Paschatis. Tamquam Resuscitati testes, lapides permanent fundationis Eius Ecclesiae. Primae credentium communitatis fides super testimonium hominum fundatur determinatorum quos christiani cognoscebant et quorum magna pars adhuc vivebat inter eos. Hi «testes resurrectionis Christi»Cf Act 1,22. sunt imprimis Petrus et Duodecim, sed non illi solummodo: Paulus loquitur de plus quam quingentis personis quibus Iesus simul apparuit, superquam quod Iacobo et omnibus Apostolis.Cf 1 Cor 15,4-8.
[643]
以上の証言を前にして、キリストの復活をその身体的側面を無視して解釈したり、歴史的事実として認めないことは不可能です。イエスはご自分の受難と十字架上の死ルカ22・31-32参照。とを予告されました。これらが実際に起こったとき、弟子たちの信仰が根底から揺り動かされたことは明らかです。イエスの受難によって受けた打撃はあまりにも強かったので、弟子たち(少なくともそのある者たち)は復活の知らせをすぐには信じなかったほどでした。福音書によれば、イエスが亡くなられた後の弟子たちは熱狂的な集団とはほど遠いもので、打ちのめされ(「暗い顔をして」〈ルカ24∙17〉)、恐れていましたヨハネ20・19参照。。ですから、弟子たちは墓から戻った婦人たちのことばを信じず、「この話がたわ言のように思われた」(ルカ24∙11)のですマルコ16・11,13参照。。イエスは、復活の夜十一人に現れたとき、「その不信仰とかたくなな心をおとがめになりました。復活されたイエスを見た人々のいうことを信じなかったから」(マルコ16∙14)です。
Coram his testimoniis impossibile est Christi resurrectionem extra ordinem physicum interpretari, eamque non agnoscere tamquam factum historicum. Ex factis consequitur discipulorum fidem radicali passionis et Mortis eorum Magistri in cruce probationi, ab Ipso nuntiatae in antecessum,Cf Lc 22,31-32. fuisse submissam. Animi percussio a passione provocata tanta fuit ut discipuli (saltem quidam inter eos) nuntio Resurrectionis statim non crediderint. Evangelia a communitate nobis ostendenda affecta a mystica exaltatione longe distant; discipulos nobis praesentant fractos («tristes»: Lc 24,17) et consternatos.Cf Io 20,19. Propterea sanctis mulieribus e sepulcro redeuntibus non crediderunt et earum verba «visa sunt ante illos sicut deliramentum» (Lc 24,11).Cf Mc 16,11.13. Cum Iesus Se Undecim manifestavit vespere Paschatis, «exprobravit incredulitatem eorum et duritiam cordis, quia his, qui viderant Eum resuscitatum, non crediderunt» (Mc 16,14).
[644]
弟子たちは復活した現実のイエスを目の前にしても、まだ疑っていましたルカ24・38参照。。それほどに、弟子たちにとって復活はありえないものに思われたのです。それで、亡霊でも見たのではないかと思いましたルカ24・39参照。。「喜びのあまりまだ信じられず、不思議がって」(ルカ24∙41)いました。トマスも同様に疑いを抱きますヨハネ20・24-27参照。。そして、マタイが報じるところによれば、ガリラヤでの最後の出現のときでさえ、「疑う者がいた」(マタイ28∙17)のです。ですから、イエスの復活は弟子たちの信仰(または信じやすさ)が作り出したものだという憶測は筋が通っていません。そうではなくて、使徒たちの復活信仰は、復活したイエスに現実にお会いするという直接的な体験から⸺神の恵みの働きのもとに⸺生まれたものなのです。
Discipuli, etiam ante Iesu resuscitati positi realitatem, adhuc dubitant;Cf Lc 24,38. tam impossibilis eis videbatur res: illi spiritum videre putabant,Cf Lc 24,39. «adhuc autem illis non credentibus prae gaudio et mirantibus» (Lc 24,41). Thomas eamdem dubii experietur probationem,Cf Io 20,24-27. et occasione ultimae apparitionis in Galilaea quam Matthaeus narrat, «quidam [...] dubitaverunt» (Mt 28,17). Hac de causa, hypothesis, secundum quam Resurrectio «effectus» fuisset fidei (vel credulitatis) Apostolorum, fundamento caret. Omnino e contra, eorum fides in Resurrectionem orta est — sub gratiae divinae actione — ex directa experientia realitatis Iesu resuscitati.
[645]
復活したイエスは、触らせたりルカ24・39、ヨハネ20・27参照。、食事をともにしたりルカ24・30,41-43、ヨハネ21・9,13-15参照。して、弟子たちと直接に交わられました。こうして、ご自分が亡霊ではないことを認めるようルカ24・39参照。、またとくに、弟子たちにはからだを見せ、そのからだが苦しみを受け、十字架につけられたからだと同じであることを納得させようとしておられます。受難の傷跡をまだ帯びているからですルカ24・40、ヨハネ20・20,27参照。。しかし、このからだは、同時に栄光のからだの新しい特性を備えています。もはや時空のうちには置かれず、望む所と時に思いのままに存在することができますマタイ28・9,16-17,ルカ24・15,36、ヨハネ20・14,19,26,21・4参照。。その人性はもはや地上に引き留めておくことはできない、御父の神的領域に属するものとなっているからですヨハネ20・17参照。。したがって、復活したイエスは望みのままに、園丁の姿ヨハネ20・14-15参照。や、弟子たちになじみのものとは「別の姿で」(マルコ16∙12)、きわめて自由に出現しておられますヨハネ20・14,16,21・4,7参照。。こうして、まさに弟子たちの信仰を呼び起こしておられたのです。
Iesus resuscitatus relationes directas cum Suis init discipulis per tactumCf Lc 24,39; Io 20,27. et participationem in cibo.Cf Lc 24,30.41-43; Io 21,9.13-15. Sic illos invitat ut Eum agnoscant spiritum non esse,Cf Lc 24,39. sed praesertim ut comperiant corpus resuscitatum cum quo Se illis praesentat, idem esse quod cruciatum et crucifixum fuit, quia adhuc vestigia Suae portat passionis.Cf Lc 24,40; Io 20,20.27. Hoc tamen corpus authenticum et reale proprietates simul possidet novas corporis gloriosi: non amplius in spatio et tempore positum est, sed potest libere praesens effici ubi et quando Ipse vult,Cf Mt 28,9.16-17; Lc 24,15.36; Io 20,14.19.26; 21,4. quia Eius humanitas non potest amplius in terra retineri et solum ad Patris ditionem pertinet divinam.Cf Io 20,17. Hac etiam de causa, Iesus resuscitatus est supreme liber apparendi ut vult: sub specie hortulaniCf Io 20,14-15. vel «in alia effigie» (Mc 16,12) quam illa quae discipulis erat consueta, praecise ut eorum suscitet fidem.Cf Io 20,14.16; 21,4.7.
[646]
キリストの復活は、この世のいのちへの復帰ではありませんでした。ヤイロの娘、ナインの若者、ラザロなど、ご自分の復活以前にキリストによって行われた蘇生の場合とは異なっています。この三人の蘇生は奇跡でした。奇跡的によみがえった彼らは、イエスの力によって通常のこの世の生活に戻っていきました。そして、いつかは再び死んだのです。キリストの復活は、本質的にこれとは異なります。復活したからだをもって、キリストは死の状態から時空を超えた別のいのちに移ります。復活したときのイエスのからだは、聖霊の力に満たされています。栄光の状態で神のいのちにあずかっているのです。ですから、聖パウロはキリストを天に属する人と呼ぶことができました1コリント15・35-50参照。。
Resurrectio Christi ad vitam terrestrem reditus non fuit, sicut casus fuit resurrectionum quas Ipse ante Pascha peregerat: filiae Iairi, adulescentis Naim, Lazari. Haec facta eventus erant miraculosi, sed personae in quibus miraculum factum erat, vitam terrestrem «ordinariam» recuperabant per Iesu potentiam. Quandoque illi morientur iterum. Christi resurrectio est essentialiter diversa. In Suo corpore resuscitato transit ex mortis statu ad aliam vitam ultra tempus et spatium. Corpus Iesu in Resurrectione a Spiritus Sancti impletur potentia; vitae divinae participat in statu gloriae Suae, ita ut Paulus de Christo dicere potuerit, Illum esse hominem caelestem.Cf 1 Cor 15,35-50.
[647]
復活徹夜祭の『復活賛歌』では「幸いな夜よ、お前だけがキリストの死者の国からのよみがえりの時を知ることができた」『ローマ・ミサ典礼書』復活徹夜祭の「復活賛歌」。と歌います。事実、イエスの復活の出来事自体を目撃した者はだれもおらず、福音記者のだれもこれを描写していません。復活が身体的にどのように行われたかを語りうる者は、だれもいませんでした。ましてや、その秘められた本質、つまり、別のいのちへの移行は感覚でとらえることはできないのです。空の墓のしるしと使徒たちが復活したキリストと出会った事実とによって確認される歴史的出来事であるキリストの復活は、相変わらず歴史を超越し、凌駕するものとして、信仰の神秘の核心を成しています。復活したキリストが、世にではなく弟子たちに、「ご自分と一緒にガリラヤからエルサレムに上〔り〕、今、民に対してイエスの証人となって」(使徒言行録13∙31)いる人々にご自分を現されるヨハネ14・22参照。のは、そのためなのです。
«O vere beata nox — canit hymnus «Exsultet» Paschatis —, quae sola meruit scire tempus et horam in qua Christus ab inferis resurrexit».Vigilia Paschalis, Praeconium Paschale («Exsultet»): Missale Romanum, editio typica (Typis Polyglottis Vaticanis 1970) p. 272. Revera, ipsius eventus Resurrectionis nemo fuit testis oculatus et nullus Evangelista illum describit. Nemo dicere potuit quomodo illa physice locum habuit. Eius essentia maxime intima, transitus ad aliam vitam, adhuc minus sensibus fuit perceptibilis. Resurrectio, eventus historicus qui per sepulcri vacui signum et per realitatem occursuum Apostolorum cum Christo resuscitato potest comperiri, non minus in eo quod historiam transcendit et superat, in corde mysterii permanet fidei. Hac de causa, Christus resuscitatus Se mundo non manifestat,Cf Io 14,22. sed discipulis Suis, «his, qui simul ascenderant cum Eo de Galilaea in Ierusalem, qui nunc sunt testes Eius ad populum» (Act 13,31).
[648]
キリストの復活は、被造界とその歴史への神ご自身の超越的な介入であるという意味で、信仰の対象です。キリストの復活において、神の三つのペルソナは、ともに働かれると同時にそれぞれの独自性を表されます。キリストの復活は御子キリストを「復活させられた」(使徒言行録2∙24)御父の力によって行われ、御父はこうして、御子の人性を⸺からだとともに⸺聖三位のうちに完全なしかたで迎え入れられました。イエスが「聖なる霊によれば、死者の中からの復活によって力ある神の子」(ローマ1∙4)であるということが決定的に明らかにされます。聖パウロは、イエスの死んだ人性を生かし主としての栄光の状態に導いた、霊のわざによる神の力の顕現ローマ6・4,2コリント13・4、フィリピ3・10、エフェソ1・19-22、ヘブライ7・16参照。を力説します。
Resurrectio Christi est obiectum fidei quatenus interventus est transcendens Ipsius Dei in creatione et in historia. In ea, Tres Personae divinae simul operantur et Suam propriam originalitatem manifestant. Ea per potentiam fit Patris qui «suscitavit» (Act 2,24) Christum, Filium Suum, et hoc modo humanitatem Eius — cum corpore Eius — modo perfecto in Trinitatem introduxit. Iesus definite revelatur «Filius Dei in virtute secundum Spiritum sanctificationis ex resurrectione mortuorum» (Rom 1,4). Sanctus Paulus insistit in manifestatione potentiae DeiCf Rom 6,4; 2 Cor 13,4; Phil 3,10; Eph 1,19-22; Heb 7,16. per operationem Spiritus qui humanitatem Iesu vivificavit mortuam et eam vocavit ad statum Domini gloriosum.
[649]
御子についていえば、御子はご自分が持つ神の力によって自らの復活を成し遂げられました。イエスは、人の子が多くの苦しみを受け、死に、その後復活すべきことを告げておられますマルコ8・31,9・9,31,10・34参照。。他の箇所では、「わたしは、いのちを再び受けるために捨てる。……わたしはいのちを捨てることもでき、再び受けることもできる」(ヨハネ10∙17-18)と明白に断言しておられます。「イエスが死んで復活されたと、わたしたちは信じています」(一テサロニケ4∙14)。
Filius autem Suam propriam operatur Resurrectionem virtute Suae potentiae divinae. Iesus annuntiat Filium hominis multa pati debere, mori et deinde resurgere (sensu activo verbiCf Mc 8,31; 9,9.31; 10,34.). Ceterum Ipse affirmat explicite: «Ego pono animam meam, ut iterum sumam eam. [...] Potestatem habeo ponendi eam et potestatem habeo iterum sumendi eam» (Io 10,17-18). «Credimus quod Iesus mortuus est et resurrexit» (1 Thess 4,14).
[650]
教父たちは、死によって分離した霊魂と肉体とに結ばれているキリストの神的ペルソナから、その復活を眺めます。「人間イエスの二つの部分にそれぞれ等しく存在しており、その死によって分離させられていたものが、神性が一つであることによって、再び一つのものとして結び合わされます。人間として合体していたものが分離することによって死に、分離したものが合体することによって復活するのです」ニュッサの聖グレゴリオス『我らの主イエス・キリストの死と復活の3日間』 (S. Gregorius Nyssenus, De tridui inter mortem et resurrectionem Domini nostri Iesu Christi spatio: Gregorii Nysseni opera, ed. W. Jaeger-H. Lan gerbeck, v. 9 [Leiden 1967] 293-294 [PG 46, 417])。 「旧教会条令」 (Statuta Ecclesiae Antiqua : DS325)、アナスタシウス2世書簡『イン・プロリクシタテ・エピストゥレ』 (In prolixitate epistulae: DS359)、聖ホルミスダス書簡『インテル・エア・クエ』 (Inter ea quae:DS369),第11トレド教会会議の信条(Symbolum : DS539)も参照。。
Patres Resurrectionem contemplantur a divina Christi procedentes Persona quae unita animae Suae permansit Suoque corpori inter ipsa per mortem separatis. «Propter unitatem naturae divinae, quae utrique hominis parti ex aequo inest, quae seiuncta separataque erant, rursum coeunt et coniunguntur. Atque ita ex partium coniunctarum divisione mors sequitur, ex divisarum autem coniunctione Resurrectio».Sanctus Gregorius Nyssenus, De tridui inter mortem et resurrectionem Domini nostri Iesu Christi spatio: Gregorii Nysseni opera, ed. W. Jaeger-H. Langerbeck, v. 9 (Leiden 1967) p. 293-294 (PG 46, 417); cf etiam Statuta Ecclesiae Antiqua: DS 325; Anastasius II, Epistula In prolixitate epistulae: DS 359; Sanctus Hormisdas, Epistula Inter ea quae: DS 369; Concilium Toletanum XI, Symbolum: DS 539.
[651]
「キリストが復活しなかったのなら、わたしたちの宣教はむだであるし、あなたがたの信仰もむだです」(一コリント15∙14)。復活は何よりも、キリストご自身が行い、かつ教えられたすべてのことを確証するものです。キリストは、復活をもって、ご自分の神的権威について前から約束しておられた決定的な証明を与えられました。したがってその教えは、たとえ人間の理解力をはるかに超えるものであっても、信じるに値するものであると確証されたことになります。
«Si autem Christus non suscitatus est, inanis est ergo praedicatio nostra, inanis est et fides vestra» (1 Cor 15,14). Resurrectio imprimis confirmationem constituit omnium quae Christus Ipse fecit et docuit. Omnes veritates, etiam illae spiritui humano maxime inaccessibiles, suam iustificationem inveniunt, si Christus resurgens definitivum Suae auctoritatis divinae praebuit argumentum quod promiserat.
[652]
キリストの復活は、旧約聖書とルカ24・26-27,44-4参照。、生存中のイエスご自身のマタイ28・6、マルコ16・7、ルカ24・6-7参照。約束の成就です。「聖書に書いてあるとおり」ということばは1コリント15・3-4、ニケア・コンスタンティノポリス信条(DS150)参照。、キリストの復活がこれらの預言を実現したことを示します。
Resurrectio Christi adimpletio promissionum est Veteris TestamentiCf Lc 24,26-27.44-48. et Iesu Ipsius in Eius vita terrestri.Cf Mt 28,6; Mc 16,7; Lc 24,6-7. Locutio «secundum Scripturas»Cf 1 Cor 15,3-4; Symbolum Nicaenum-Constantinopolitanum: DS 150 denotat Christi resurrectionem has implevisse praedictiones.
[653]
イエスが真に神であることは、復活によって確証されました。イエスはかつて「あなたたちは人の子を上げたときに初めて、『わたしはある』ということが分かるであろう」(ヨハネ8∙28)といわれました。十字架につけられたイエスの復活は、このイエスが真に「わたしはある」というかたであり、神の御子であり、神であることをあかしするものです。聖パウロはユダヤ人たちに、「わたしたちも、先祖に与えられた約束について、あなたがたに福音を告げ知らせています。つまり、神はイエスを復活させて、わたしたち子孫のためにその約束を果たしてくださったのです。それは詩編の第二編にも『あなたはわたしの子、わたしは今日あなたを産んだ』と書いてあるとおりです」(使徒言行録13∙32-33)詩編2・7参照。と宣言することができました。キリストの復活は、神の御子の受肉の神秘に密接に結ばれています。復活は神の永遠の計画に沿った受肉の完成です。
Veritas divinitatis Iesu Resurrectione confirmatur Eius. Ipse dixerat: «Cum exaltaveritis Filium hominis, tunc cognoscetis quia Ego sum» (Io 8,28). Crucifixi Resurrectio demonstrat Illum vere «Ego sum» esse, Filium Dei et Ipsum Deum. Sanctus Paulus potuit Iudaeis declarare: «Et nos vobis evangelizamus eam, quae ad patres Promissio facta est, quoniam hanc Deus adimplevit filiis eorum, nobis resuscitans Iesum, sicut et in psalmo secundo scriptum est: Filius meus es tu; ego hodie genui te» (Act 13,32-33).Cf Ps 2,7. Resurrectio Christi mysterio Incarnationis Filii Dei est arcte coniuncta. Ea est eius adimpletio secundum aeternum Dei consilium.
[654]
復活の神秘には二つの面があります。キリストは死によってわたしたちを罪から解放し、復活によって新しいいのちへの道を開かれました。その新しいいのちとは、まず義とすること、つまり、神の恵みの中にわたしたちを連れ戻すことですローマ4・25参照。。それは、「キリストが……死者の中から復活させられたように、わたしたちも新しいいのちに生きる」(ローマ6∙4)ためです。義とされるとは、罪による死に対して勝利を収め、新たに神の恵みに参与させていただくことですエフェソ2・4-5、1ペトロ1・3参照。。それはまた、人を神の養子とします。人がキリストの兄弟となるからです。イエスご自身が、復活の後、「行って、わたしの兄弟たちにいいなさい」(マタイ28∙10)ヨハネ20・17参照。といういい方をして、弟子たちを兄弟とお呼びになりました。わたしたち人間は本来キリストの兄弟ではありませんが、無償の恵みによってキリストの兄弟とされます。なぜなら、神の養子とされることによって、わたしたちは、復活においてご自分を完全に現された御ひとり子のいのちに、実際にあずかることになるからです。
In Paschali mysterio duplex habetur ratio: Ipse per Suam Mortem nos a peccato liberat, per Suam Resurrectionem nobis accessum ad novam aperit vitam. Haec est imprimis iustificatio, quae nos in gratiam Dei restituitCf Rom 4,25. «ut quemadmodum suscitatus est Christus a mortuis [...], ita et nos in novitate vitae ambulemus» (Rom 6,4). Ipsa in victoria consistit de morte peccati et in nova gratiae participatione.Cf Eph 2,4-5; 1 Pe 1,3. Ipsa adoptionem filialem adimplet, quia homines fratres Christi efficiuntur sicut Iesus Ipse Suos appellat discipulos post Resurrectionem Suam: «Ite, nuntiate fratribus meis» (Mt 28,10).Cf Io 20,17. Fratres non natura, sed gratiae dono, quia haec filiatio adoptiva participationem praestat realem in Filii unici vita, quae plene in Eius revelata est Resurrectione.
[655]
実に、キリストの復活⸺および復活されたキリストご自身⸺は、将来のわたしたちの復活の始まりであり、源です。「キリストは死者の中から復活し、眠りについた人たちの初穂となられました。……アダムによってすべての人が死ぬことになったように、キリストによってすべての人が生かされることになるのです」(一コリント15∙20-22)。このことが実現されるまで、復活されたキリストは信じる人々の心の中に生きておられます。キリスト者は復活されたキリストにおいて「来るべき世の力を体験し」(ヘブライ6∙5)、そのいのちはキリストによって神のいのちの中に引き入れられますコロサイ3・1-3参照。。それは、「もはや自分自身のために生きるのではなく、自分たちのために死んで復活してくださったかたのために生きる」(二コリント5∙15)ためなのです。
Resurrectio denique Christi — et Ipse Christus resuscitatus — principium est et fons nostrae resurrectionis futurae: «Christus resurrexit a mortuis, primitiae dormientium. [...] Sicut enim in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur» (1 Cor 15,20-22). In huius adimpletionis exspectatione, Christus resuscitatus in corde Suorum vivit fidelium. In Eo christiani gustant «virtutes [...] saeculi venturi» (Heb 6,5) et illorum vita a Christo in vitae divinae rapitur sinumCf Col 3,1-3. «ut et qui vivunt, iam non sibi vivant, sed Ei qui pro ipsis mortuus est et resurrexit» (2 Cor 5,15).
[656]
キリストの復活を信じるとは、実際に復活されたイエスに出会った弟子たちによって歴史的に証明された出来事、さらにキリストの人性が神の栄光に入られたという神秘的・超越的な出来事を信じることです。
Fides in Resurrectionem, ut obiectum, eventum habet simul historice testimonio confirmatum a discipulis qui realiter Resuscitato occurrerunt, et modo arcano transcendentem quatenus ingressum humanitatis Christi in gloriam Dei.
[657]
空の墓と置かれていた亜麻布とは、それ自体、キリストのからだが神の力によって死と腐敗との束縛から免れたことを示しています。これらは、復活されたイエスとの出会いに弟子たちを備えさせました。
Sepulcrum vacuum et linteamina posita per se ipsa significant corpus Christi e vinculis mortis et corruptionis per potentiam Dei effugisse. Ea ad occursum cum Resuscitato discipulos praeparant.
[658]
「死者の中から最初に生まれたかた」(コロサイ1∙18)であるキリストは、すでに今から、わたしたちの霊魂を義とすることによってローマ6・4参照。、後には、わたしたちのからだを復活させることによってローマ8・11参照。、わたしたち自身の復活の源となられます。
Christus, «primogenitus ex mortuis» (Col 1,18), nostrae propriae resurrectionis est principium, iam nunc per nostrae animae iustificationem,Cf Rom 6,4. posterius per nostri corporis vivificationem.Cf Rom 8,11.