[839]
「福音をまだ受けなかった人々も、いろいろな意味で神の民へ秩序づけられています」331。
教会のユダヤ人との関係。新しい契約における神の民である教会は、自分の神秘を深く探るとき、ユダヤ人とのつながりを見いだしています332。「この民に、神は最初に語りかけられたのです」333。キリスト教ではない他の諸宗教とは違い、ユダヤ人の信仰はすでに古い契約における神の啓示にこたえるものです。「神の子としての身分、栄光、契約、律法、礼拝、約束は彼らのものです。先祖たちも彼らのものであり、肉によれば、キリストも彼らから出られたのです」(ローマ9∙4-5)。なぜなら、「神のたまものと招きとは取り消されないもの」(ローマ11∙29)だからです。
«[...] qui Evangelium nondum acceperunt, ad populum Dei diversis rationibus ordinantur».331
Relatio Ecclesiae cum populo Iudaico. Ecclesia, populus Dei in Novo Foedere, suum proprium scrutans mysterium, vinculum suum cum populo detegit Iudaico,332 ad quem «prius locutus est Dominus Deus noster».333 Aliter ac apud alias religiones non christianas, fides Iudaica revelationi Dei in Vetere Foedere est iam responsum. Huius populi Iudaici «adoptio est filiorum et gloria et testamenta et legislatio et cultus et promissiones, [...] [eius] sunt patres, et [...] [ex eo] Christus secundum carnem» (Rom 9,4-5), «sine paenitentia enim sunt dona et vocatio Dei» (Rom 11,29).
[840]
そのうえ、将来を考えるときには、旧約の神の民と新しい神の民とは、類似の目標、つまりメシアの到来(あるいは再臨)を志向しています。しかしそれは、一方が、死んで復活され、主、神の子と認められたメシアであるキリストの再臨への待望であるのに対して、他方は、世の終わりのメシア到来への待望なのです。ただし後者の待望のほうは、メシアの姿がはっきりせず、キリスト・イエスを知らないか認めないという悲しい状態を伴ったものなのです。
Ceterum, si futurum consideretur, populus Dei Veteris Foederis et novus populus Dei ad scopos tendunt analogos: exspectationem Adventus (vel reditus) Messiae. Sed, ex alia parte, est exspectatio reditus Messiae, mortui et resuscitati, tamquam Domini et Filii Dei agniti; ex alia vero parte, exspectatio Adventus, in fine temporum, Messiae, cuius lineamenta velata permanent, exspectatio quam tragoedia ignorantiae vel inscientiae comitatur Christi Iesu.
[841]
教会のイスラム教徒との関係。「救いの計画は創造主を認める人々をも包容するものであって、そのような人々のうちには第一に、アブラハムの信仰を保っていると主張し、最後の日に人々を審判される唯一にしてあわれみ深き神を、わたしたちとともに礼拝するイスラム教徒が含まれます」334。
Relationes Ecclesiae cum musulmanis. «Propositum salutis et eos amplectitur, qui Creatorem agnoscunt, inter quos imprimis musulmanos, qui fidem Abrahae se tenere profitentes, nobiscum Deum adorant unicum, misericordem, homines die novissimo iudicaturum».334
[842]
教会とキリスト教以外の諸宗教との結びつきは、まず、人類が共通の起源と目的とを持っているということです。
「神は全人類を地の全面に住まわせられたので、すべての民族は一つの共同体をなし、唯一の起源を有します。また、すべての民族は唯一の終極目的を持っており、それは神なのです。神の摂理といつくしみのあかし、さらに救いのはからいは、選ばれた者が聖なる都に集められる日が来るまで、すべての人に及びます」335。
Ecclesiae vinculum cum religionibus non christianis imprimis illud est originis et finis generi humano communium:
« Una enim communitas sunt omnes gentes, unam habent originem, cum Deus omne genus hominum inhabitare fecerit super universam faciem terrae, unum etiam habent finem ultimum, Deum, cuius providentia ac bonitatis testimonium et consilia salutis ad omnes se extendunt, donec uniantur electi in Civitate sancta ».335
[843]
教会は他の諸宗教のうちに、「まだ影と像のもとで」求められる、知られざる神、しかし遠く離れてはおられない神の探求があることを認めています。なぜなら、神はすべての人にいのちと息とすべてをお与えになり、万人が救われるのを望んでおられるからです。したがって、教会は、諸宗教の中に見いだされるよいもの、真なるものはすべて福音への準備であって、「ついには生命を得るようにとすべての人を照らされるかたから与えられたもの」336とみなしています。
Ecclesia in aliis religionibus «in umbris et imaginibus» inquisitionem agnoscit Dei ignoti, sed proximi, quia Ipse omnibus vitam, spiritum et omnia praebet et quia Ipse vult omnes homines salvos fieri. Sic Ecclesia quidquid bonum et verum in religionibus inveniri potest, tamquam praeparationem evangelicam considerat «et ab Illo datum qui illuminat omnem hominem, ut tandem vitam habeat».336
[844]
しかし、人間の宗教的な実践には、自分の中の神の姿をゆがめる不完全さや誤謬も見られます。
「しばしば人々は、悪魔に欺かれて、自分たちの考えにむなしく迷い、神の真理を偽りと置き替えて、創造主よりも被造物に仕えたり、あるいは神なしにこの世に生きそして死んでゆくなど絶望の極みにさらされています」337。
Homines tamen in suo religiose procedendi modo etiam limites manifestant et errores qui in eis imaginem deturpant Dei:
« At saepius homines, a Maligno decepti, evanuerunt in cogitationibus suis, et commutaverunt veritatem Dei in mendacium, servientes creaturae magis quam Creatori vel sine Deo viventes ac morientes in hoc mundo, extremae desperationi exponuntur ».337
[845]
罪によって四散し、道に迷うすべての子らを再び集めるためにこそ、御父は全人類を御子の教会に招集しようと望まれたのです。教会は、人類がその一致と救いとを見いだすはずの場です。教会は、「和解させられた世界」です338。教会は、「聖霊の風にキリストの十字架の帆をいっぱいに張ってこの世を航海する」339船です。教父たちが好んで用いる別のたとえによれば、大洪水から人々を救う唯一のものであったノアの箱船は教会の象徴だということになります340。
Pater, ut omnes filios Suos quos peccatum dispersit et avertit, iterum congregaret, totam humanitatem in Ecclesiam Filii Sui convocare voluit. Ecclesia est locus in quo humanitas suam unitatem suamque salutem recuperare debet. Ipsa est «mundus reconciliatus».338 Ipsa haec navis est «quae pleno dominicae crucis velo Sancti Spiritus flatu in hoc bene navigat mundo»339 secundum aliam imaginem Patribus Ecclesiae acceptam, ipsa ab Arca Noe figuratur quae sola salvat de diluvio.340